दिल्लीतील जंतर-मंतर येथे सोनम वांगचूक यांचे 19 दिवसांपासून उपोषण सुरू आहे. शिक्षणमंत्री धर्मेंद्र प्रधान यांच्या राजीनाम्याची मागणी, दिल्ली उच्च न्यायालयाचा हस्तक्षेप, सरकारची भूमिका आणि राजकीय समीकरणांचा सविस्तर आढावा.
नवी दिल्ली | डिजिटल गावकरी
Durgaprasad Gharatkar
नमस्कर मंडळी आज देशातील परीक्षा व्यवस्थेतील कथित त्रुटी आणि पेपरफुटीच्या घटनांवर कठोर भूमिका घेत प्रसिद्ध अभियंता, शिक्षणतज्ज्ञ आणि पर्यावरणवादी सोनम वांगचूक यांनी दिल्लीतील जंतर-मंतर येथे सुरू केलेले उपोषण आता 19व्या दिवसात पोहोचले आहे. शिक्षणमंत्री धर्मेंद्र प्रधान यांनी नैतिक जबाबदारी स्वीकारून राजीनामा द्यावा, अशी त्यांची प्रमुख मागणी आहे.
उपोषण दीर्घकाळ सुरू राहिल्याने त्यांच्या प्रकृतीबाबत चिंता व्यक्त होत असून, या प्रकरणात दिल्ली उच्च न्यायालयालाही हस्तक्षेप करावा लागला आहे.
नमस्कर मंडळी आज देशातील परीक्षा व्यवस्थेतील कथित त्रुटी आणि पेपरफुटीच्या घटनांवर कठोर भूमिका घेत प्रसिद्ध अभियंता, शिक्षणतज्ज्ञ आणि पर्यावरणवादी सोनम वांगचूक यांनी दिल्लीतील जंतर-मंतर येथे सुरू केलेले उपोषण आता 19व्या दिवसात पोहोचले आहे. शिक्षणमंत्री धर्मेंद्र प्रधान यांनी नैतिक जबाबदारी स्वीकारून राजीनामा द्यावा, अशी त्यांची प्रमुख मागणी आहे.
उपोषण दीर्घकाळ सुरू राहिल्याने त्यांच्या प्रकृतीबाबत चिंता व्यक्त होत असून, या प्रकरणात दिल्ली उच्च न्यायालयालाही हस्तक्षेप करावा लागला आहे.
उपोषणामागील प्रमुख कारण
देशभरात विविध स्पर्धा परीक्षा आणि प्रवेश परीक्षांच्या प्रश्नपत्रिका फुटल्याच्या आरोपांमुळे विद्यार्थ्यांमध्ये असंतोष निर्माण झाला आहे. या पार्श्वभूमीवर आंदोलन सुरू करण्यात आले असून, सोनम वांगचूक यांनी त्याला पाठिंबा देत स्वतः उपोषण सुरू केले.
त्यांचे म्हणणे आहे की परीक्षा व्यवस्थेवरील जनतेचा विश्वास टिकवण्यासाठी संबंधित जबाबदारी स्वीकारली गेली पाहिजे.
19 दिवसांपासून उपोषण सुरू
उपोषणाला 19 दिवस पूर्ण झाल्यानंतरही केंद्र सरकारकडून कोणतीही राजकीय चर्चा किंवा तोडगा निघालेला नसल्याचा आरोप आंदोलनकर्त्यांकडून करण्यात येत आहे.
आंदोलनकर्त्यांच्या माहितीनुसार, दीर्घ उपोषणामुळे सोनम वांगचूक यांच्या वजनात सुमारे 9 किलो घट झाली असून रक्तदाब आणि रक्तातील साखरेचे प्रमाणही कमी होत आहे. मात्र या आरोग्यविषयक आकड्यांची स्वतंत्र अधिकृत वैद्यकीय पुष्टी उपलब्ध नाही.
दिल्ली उच्च न्यायालयाचा हस्तक्षेप
सोनम वांगचूक यांच्या प्रकृतीबाबत चिंता व्यक्त करत दिल्ली उच्च न्यायालयात जनहित याचिका दाखल करण्यात आली.
सुनावणीदरम्यान न्यायालयाने प्रत्येक नागरिकाचा जीव महत्त्वाचा असल्याचे नमूद करत केंद्र आणि दिल्ली सरकारला पुढील सूचना दिल्या आहेत.
दररोज वैद्यकीय तपासणी करावी.
आवश्यक असल्यास तातडीने उपचार उपलब्ध करून द्यावेत.
त्यांच्या आरोग्यावर सातत्याने लक्ष ठेवावे.
सरकारच्या वतीने सॉलिसिटर जनरल यांनी न्यायालयात सांगितले की सरकारी डॉक्टर सातत्याने त्यांच्या प्रकृतीवर लक्ष ठेवून आहेत.
धर्मेंद्र प्रधान यांच्या राजीनाम्याची मागणी का?
आंदोलनकर्त्यांचे म्हणणे आहे की देशातील परीक्षा व्यवस्थेतील त्रुटींसाठी नैतिक जबाबदारी स्वीकारून शिक्षणमंत्री धर्मेंद्र प्रधान यांनी राजीनामा द्यावा.
मात्र केंद्र सरकारने अद्याप या मागणीवर कोणतीही अधिकृत भूमिका जाहीर केलेली नाही.
देशभरात विविध स्पर्धा परीक्षा आणि प्रवेश परीक्षांच्या प्रश्नपत्रिका फुटल्याच्या आरोपांमुळे विद्यार्थ्यांमध्ये असंतोष निर्माण झाला आहे. या पार्श्वभूमीवर आंदोलन सुरू करण्यात आले असून, सोनम वांगचूक यांनी त्याला पाठिंबा देत स्वतः उपोषण सुरू केले.
त्यांचे म्हणणे आहे की परीक्षा व्यवस्थेवरील जनतेचा विश्वास टिकवण्यासाठी संबंधित जबाबदारी स्वीकारली गेली पाहिजे.
19 दिवसांपासून उपोषण सुरू
उपोषणाला 19 दिवस पूर्ण झाल्यानंतरही केंद्र सरकारकडून कोणतीही राजकीय चर्चा किंवा तोडगा निघालेला नसल्याचा आरोप आंदोलनकर्त्यांकडून करण्यात येत आहे.
आंदोलनकर्त्यांच्या माहितीनुसार, दीर्घ उपोषणामुळे सोनम वांगचूक यांच्या वजनात सुमारे 9 किलो घट झाली असून रक्तदाब आणि रक्तातील साखरेचे प्रमाणही कमी होत आहे. मात्र या आरोग्यविषयक आकड्यांची स्वतंत्र अधिकृत वैद्यकीय पुष्टी उपलब्ध नाही.
दिल्ली उच्च न्यायालयाचा हस्तक्षेप
सोनम वांगचूक यांच्या प्रकृतीबाबत चिंता व्यक्त करत दिल्ली उच्च न्यायालयात जनहित याचिका दाखल करण्यात आली.
सुनावणीदरम्यान न्यायालयाने प्रत्येक नागरिकाचा जीव महत्त्वाचा असल्याचे नमूद करत केंद्र आणि दिल्ली सरकारला पुढील सूचना दिल्या आहेत.
दररोज वैद्यकीय तपासणी करावी.
आवश्यक असल्यास तातडीने उपचार उपलब्ध करून द्यावेत.
त्यांच्या आरोग्यावर सातत्याने लक्ष ठेवावे.
सरकारच्या वतीने सॉलिसिटर जनरल यांनी न्यायालयात सांगितले की सरकारी डॉक्टर सातत्याने त्यांच्या प्रकृतीवर लक्ष ठेवून आहेत.
धर्मेंद्र प्रधान यांच्या राजीनाम्याची मागणी का?
आंदोलनकर्त्यांचे म्हणणे आहे की देशातील परीक्षा व्यवस्थेतील त्रुटींसाठी नैतिक जबाबदारी स्वीकारून शिक्षणमंत्री धर्मेंद्र प्रधान यांनी राजीनामा द्यावा.
मात्र केंद्र सरकारने अद्याप या मागणीवर कोणतीही अधिकृत भूमिका जाहीर केलेली नाही.
सरकार कारवाई का करत नाही?
राजकीय विश्लेषकांच्या मते यामागे अनेक कारणे असू शकतात.
ओडिशामध्ये भाजपची संघटनात्मक ताकद उभारण्यात धर्मेंद्र प्रधान यांची महत्त्वाची भूमिका मानली जाते.
2024 च्या विधानसभा निवडणुकीतील भाजपच्या विजयात त्यांचे मोठे योगदान असल्याचे पक्षातील अनेक नेत्यांचे मत आहे.
ते पक्षातील महत्त्वाचे ओबीसी नेते मानले जातात.
दबावाखाली मंत्री बदलण्याची प्रतिमा निर्माण होऊ नये, अशीही सरकारची भूमिका असू शकते.
टीप: ही कारणे विविध राजकीय विश्लेषणांवर आधारित आहेत. सरकारने याबाबत अधिकृत स्पष्टीकरण दिलेले नाही.
आंदोलनाचे पुढे काय?
सोनम वांगचूक यांनी आपल्या मागण्यांवर ठाम राहण्याचा निर्धार व्यक्त केला आहे. दुसरीकडे, त्यांच्या प्रकृतीबाबत वाढणारी चिंता आणि न्यायालयाच्या हस्तक्षेपामुळे सरकारवर नैतिक व राजकीय दबाव वाढत असल्याचे चित्र दिसत आहे.
भविष्यात सरकार चर्चा करेल की अन्य कोणता निर्णय घेईल, याकडे संपूर्ण देशाचे लक्ष लागले आहे.
निष्कर्ष
सोनम वांगचूक यांचे आंदोलन हे केवळ एका व्यक्तीचे उपोषण नसून परीक्षा व्यवस्थेवरील विश्वास, विद्यार्थ्यांच्या भविष्याचा प्रश्न आणि सरकारच्या जबाबदारीवर सुरू असलेली मोठी सार्वजनिक चर्चा बनली आहे. पुढील काही दिवसांत सरकारची भूमिका आणि आंदोलनाची दिशा या दोन्ही गोष्टी निर्णायक ठरण्याची शक्यता आहे.
सोनम वांगचूक यांनी आपल्या मागण्यांवर ठाम राहण्याचा निर्धार व्यक्त केला आहे. दुसरीकडे, त्यांच्या प्रकृतीबाबत वाढणारी चिंता आणि न्यायालयाच्या हस्तक्षेपामुळे सरकारवर नैतिक व राजकीय दबाव वाढत असल्याचे चित्र दिसत आहे.
भविष्यात सरकार चर्चा करेल की अन्य कोणता निर्णय घेईल, याकडे संपूर्ण देशाचे लक्ष लागले आहे.
निष्कर्ष
सोनम वांगचूक यांचे आंदोलन हे केवळ एका व्यक्तीचे उपोषण नसून परीक्षा व्यवस्थेवरील विश्वास, विद्यार्थ्यांच्या भविष्याचा प्रश्न आणि सरकारच्या जबाबदारीवर सुरू असलेली मोठी सार्वजनिक चर्चा बनली आहे. पुढील काही दिवसांत सरकारची भूमिका आणि आंदोलनाची दिशा या दोन्ही गोष्टी निर्णायक ठरण्याची शक्यता आहे.
FAQ
सोनम वांगचूक उपोषण का करत आहेत?
देशातील कथित पेपरफुटीच्या घटनांवर कारवाई आणि शिक्षणमंत्री धर्मेंद्र प्रधान यांच्या नैतिक जबाबदारीच्या मागणीसाठी ते उपोषण करत आहेत.
उपोषण किती दिवसांपासून सुरू आहे?
उपलब्ध माहितीनुसार उपोषणाला 19 दिवस पूर्ण झाले आहेत.
दिल्ली उच्च न्यायालयाने काय आदेश दिले?
दररोज वैद्यकीय तपासणी करून आवश्यक उपचार उपलब्ध करून देण्याचे निर्देश दिले आहेत.
धर्मेंद्र प्रधान यांनी राजीनामा दिला आहे का?
नाही. लेख लिहितानाच्या उपलब्ध माहितीनुसार त्यांनी राजीनामा दिलेला नाही.
, Marathi News.

0 टिप्पण्या